Marmara Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi ile Yeditepe Yayınevi iş birliğinde düzenlenen “Dört Padişah Bir Tarihçi: Vakanüvis Ahmed Lütfi Efendi Sempozyumu”, 4 Kasım 2026 tarihinde İstanbul Atatürk Kültür Merkezi’nde gerçekleştirildi.
Ahmed Lütfi Efendi'nin hayatını ve tarihçilik faaliyetlerini anlatan kısa filmin gösterildiği sempozyuma; Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Dr. Coşkun Yılmaz, İstanbul Valisi Davut Gül, Marmara Üniversitesi (MÜ) Rektörü Prof. Dr. Mehmet Emin Okur, Milli Savunma Üniversitesi (MSÜ) Rektörü Prof. Dr. Erhan Afyoncu, MÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Yaşar Kabataş, MÜ İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sebahat Deniz'in yanı sıra çok sayıda akademisyen, öğrenci ve tarih meraklısı katıldı.
Rektör Okur: “Derin Bir Geçmiş, İleri Bir Vizyonun Temelidir”
Açılış konuşmasını gerçekleştiren Marmara Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mehmet Emin Okur, Ahmed Lütfi Efendi’nin yalnızca bir tarihçi değil, aynı zamanda milletin hafızasını ve devletin birikimini temsil eden bir âlim, şair ve mütefekkir olduğunu dile getirdi. Marmara Üniversitesi’nin tarihçilik alanındaki akademik birikimine dikkat çeken Rektör Okur, sempozyumun düzenlenmesinde emeği geçenlere ve Yeditepe Yayınevine teşekkür etti.
Geçmişin birikiminin geleceğe yön veren en önemli kaynaklardan biri olduğunu belirten Rektör Okur, “Biz ne kadar derin bir geçmişe sahipsek o kadar da ileri bir vizyonumuz olacak demektir” ifadelerini kullandı. Ahmed Lütfi Efendi’nin ilmî ve düşünsel mirasının önemine değinen Prof. Dr. Okur, bu tür değerlerin gelecek nesillere aktarılmasının önemini vurgulayarak konuşmasını emeği geçenlere teşekkür ederek tamamladı.
Kültürün Gelecek Nesillere Aktarılmasının Önemi Vurgulandı
Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Dr. Coşkun Yılmaz konuşmasında, kültürün toplumsal kimliğin oluşmasında ve gelecek nesillere aktarılmasında temel bir unsur olduğunu vurguladı. Ahmed Lütfi Efendi'nin 41 yıllık vakanüvislik görevine değinen Bakan Yardımcısı Yılmaz, onun hayatının liyakate dayalı sistemin ve tarihsel mirasın önemli bir örneği olduğunu belirtti. Sempozyumun Ahmed Lütfi Efendi'nin yanı sıra yaşadığı dönemin tarihsel önemini ve günümüze ışık tutan yönlerini anlamak açısından değer taşıdığını ifade eden Coşkun Yılmaz, organizasyonda emeği geçenlere teşekkür etti.
Vali Gül, Ahmed Lütfi Efendi'nin Liyakat ve Devlet Geleneğindeki Yerine Dikkat Çekti
İstanbul Valisi Davut Gül, Ahmed Lütfi Efendi'nin esnaf bir aileden gelerek devletin üst kademelerinde görev almasının Osmanlı Devleti'ndeki liyakat anlayışını yansıttığını belirtti. Tarihçiliğinin yanı sıra âlim ve şair kimliklerine de dikkat çeken Vali Gül, dört padişah döneminde 40 yılı aşkın süre görev yapmasının devlet yönetiminde devamlılık ve kurumsal birikim açısından önemli bir örnek olduğunu ifade etti.
Rektör Afyoncu: “Osmanlı’da En Uzun Süre Kesintisiz Vakanüvislik Yapan İsim”
MSÜ Rektörü Prof. Dr. Erhan Afyoncu, Ahmed Lütfi Efendi'nin Osmanlı Devleti'nde en uzun süre kesintisiz vakanüvislik yapan isim olduğunu belirterek, tarihçiliğinin yanı sıra devlet adamı, şair ve edebiyatçı kimliklerine dikkat çekti. Ahmed Cevdet Paşa'nın gölgesinde kaldığı için yeterince tanınmadığını ifade eden Rektör Afyoncu, 15 ciltlik tarih eserinin 6 cildinin günümüz Türkçesine kazandırıldığını aktardı. Ahmed Lütfi Efendi'nin esnaf bir aileden gelerek devletin üst kademelerinde görev almasını Osmanlı'daki liyakat anlayışının önemli bir örneği olarak değerlendirdi.
Ahmed Lütfi Efendi’nin Mirası Gelecek Nesillere Aktarılacak
Ahmed Lütfi Efendi’nin 7. kuşak torunu Mehmet Berke Merter, aile olarak onun hatırasını ve ilmi mirasını gelecek nesillere aktarmayı sorumluluk olarak gördüklerini belirtti. Merter, sempozyumun Ahmed Lütfi Efendi’nin hayatını ve eserlerini daha geniş kitlelere tanıtacağına ve yeni araştırmalara zemin hazırlayacağına inandığını ifade etti.
Ahmed Lütfi Efendi’nin Tarihçiliği Uluslararası Katılımla İncelendi
Osmanlı Devleti’nde 41 yıl boyunca resmî tarihçilik görevini yürüten ve II. Mahmud, Sultan Abdülmecid, Sultan Abdülaziz ile V. Murad dönemlerini kaleme alan Vakanüvis Ahmed Lütfi Efendi’nin hayatı, eserleri ve tarih yazıcılığına katkılarının ele alındığı sempozyumda, yerli ve yabancı yaklaşık 50 bilim insanı bir araya geldi.
Sempozyumda Ahmed Lütfi Efendi’nin Osmanlı tarihçiliğine katkıları, ilmî mirası, bürokratik kariyeri ve Osmanlı kültür hayatındaki yeri farklı yönleriyle değerlendirildi. Bilimsel toplantı, Ahmed Lütfi Efendi’nin tarihçilik alanındaki mirasının daha kapsamlı biçimde araştırılmasına ve Osmanlı tarihçiliğine ilişkin yeni araştırma alanlarının geliştirilmesine katkı sunması planlanıyor.
